جریان نامی شبکه یکی از مهمترین ورودیهای طراحی Switchgear است، اما جریان باسبار و جریان هر فیدر الزاماً یکسان نیستند.
ابتدا جریان بار هر فیدر محاسبه میشود.
برای یک بار سهفاز با توان ظاهری:
I = S / (√3 × U)
و در صورت استفاده از توان اکتیو:
I = P / (√3 × U × cosφ × η)
در ادامه انتخاب هر تجهیز باید جداگانه انجام شود.
الف) انتخاب جریان فیدر Switchgear
Rated Continuous Current مسیر اصلی فیدر باید حداقل برابر جریان طراحی آن فیدر باشد:
Ir, feeder ≥ Idesign
اما باید شرایط واقعی نصب نیز لحاظ شود، از جمله:
- دمای محیط
- تهویه تابلو
- تعداد کابل
- ارتفاع
- بارگذاری پیوسته
- Overloadهای مجاز
- توسعه آینده
- Forced/Natural Ventilation
برای مثال خانواده ABB UniGear ZS1 بسته به Configuration تا جریان باسبار 4000 A ارائه میشود. مقدار واقعی قابل استفاده به طراحی Cubicle، نوع Circuit Breaker و شرایط Cooling وابسته است.
ب) انتخاب Busbar
جریان نامی باسبار نباید صرفاً از بزرگترین فیدر گرفته شود.
باید بدترین سناریوی انتقال توان از باس بررسی شود؛ بهویژه در پستهای دارای:
- دو Incoming
- Bus Coupler
- Bus Section
- Transformer Parallel Operation
- Tie Feeder
- Emergency Operation
- N-1 Operation
ممکن است هر فیدر فقط 800 A باشد، اما بخشی از Main Busbar مجبور باشد مجموع چند فیدر را حمل کند.
بنابراین باید:
Ir, busbar ≥ Maximum Continuous Bus Current
در بدترین حالت بهرهبرداری مجاز باشد.
ج) انتخاب Circuit Breaker
Rated Normal Current بریکر باید با جریان فیدر و Rating تابلو هماهنگ باشد:
Ir, CB ≥ Maximum Continuous Feeder Current
اما بزرگتر گرفتن جریان نامی Circuit Breaker به معنی ایجاد حفاظت Overload نیست. عملکرد حفاظتی توسط Relay و CT و تنظیمات Protection انجام میشود.
ABB برای خانوادههای Primary Vacuum Circuit Breaker مانند VD4 بسته به نسخه، جریانهای نامی تا چند هزار آمپر و Short-Circuit Ratings مختلف ارائه میکند.
د) انتخاب CT
انتخاب CT فقط بر اساس این قاعده که:
CT Primary Current > Load Current
انجام نمیشود.
موارد زیر باید همزمان بررسی شوند:
- Primary Rated Current
- Secondary Current: 1 A یا 5 A
- Measurement Accuracy Class
- Protection Accuracy Class
- Burden
- Accuracy Limit Factor یا مشخصات کلاس PX/TP
- Short-Time Thermal Current – Ith
- Dynamic Current – Idyn
- عملکرد CT در حداقل و حداکثر بار
راهنمای رسمی ABB برای Instrument Transformerها توصیه میکند Rated Primary Current متناسب با System Current انتخاب شود و برای فیدر ترانسفورماتور نیز همین رابطه S/(√3×U) را مبنای تعیین جریان سیستم قرار میدهد. ABB همچنین کلاسهای Measurement مانند 0.2، 0.5 و کلاسهای Protection مانند 5P، 10P، PX، TPX، TPY و TPZ را تفکیک میکند.
در نتیجه انتخاب CT بسیار بزرگتر از جریان واقعی ممکن است دقت Measurement را در جریانهای پایین کاهش دهد، در حالی که انتخاب کوچک نیز میتواند از نظر Continuous Thermal Current یا Saturation مشکل ایجاد کند.
هـ) انتخاب کابل MV
سطح مقطع کابل نیز فقط تابع Rated Current نیست. حداقل موارد زیر بررسی میشوند:
- Continuous Current Carrying Capacity
- شرایط نصب و Derating
- دمای خاک یا محیط
- Thermal Resistivity خاک
- کابلهای موازی
- نوع سینی، کانال یا دفن
- Voltage Drop
- Short-Circuit Thermal Withstand
- Screen/Shield Current
- نوع Cable Termination و محدودیت اتصال به Switchgear
بنابراین زنجیره انتخاب صحیح تقریباً چنین است:
Load → Feeder Current → Cable → CT → Circuit Breaker → Switchgear Branch Rating
و در سطح بالاتر:
مجموع شرایط بهرهبرداری فیدرها → Main Busbar Rating